Nu hulp nodig?

Bel 085 029 85 09

(lokaal tarief, 24/7)

Gebruik het formulier

(geheel vrijblijvend!)

Bij bestrijding niet uit oog verliezen dat wespen nuttig zijn

Schakel als u last heeft van een wespennest in of bij huis, een professionele ongediertebestrijder in en loop geen onnodige risico's. Bel tegen lokaal tarief met 085 029 85 09. en u krijgt een ongediertebestrijder bij u in de buurt aan de lijn. Dit gesprek is zonder verdere verplichtingen. U kunt ook ons contactformulier gebruiken.

Bij de dierplaagbestrijding neemt de bestrijding van wespen in de zomermaanden een belangrijke plaats in. Het komt namelijk nogal eens voor dat wespen op een lastige plaats (bijvoorbeeld naast de voordeur in de spouwmuur) hun nest maken en dan is het gevaar voor steken zo groot dat het noodzakelijk wordt geacht om de wespenpopulatie uit te roeien. De bestrijder komt dus vrijwel altijd met wespen in aanraking als ze hinderlijk of gevaarlijk zijn. Dat zou ertoe kunnen leiden dat hij uit het oog verliest, dat het hier om zeer nuttige insecten gaat. Vandaar dat we hieronder eens uitgebreid bij dit aspect zullen stilstaan.

Solitaire wespen NIET bestrijden

Het zal de meeste lezers duidelijk zijn waar we over spreken als we het hebben over de bestrijding van wespen. Toch is het zinvol om nog eens na te gaan welke wespen we in de meeste gevallen aantreffen en welke soorten we absoluut niet hoeven te bestrijden. Zo dienen in de directe omgeving van gebouwen geen bestrijdingen te worden uitgevoerd tegen sluipwespen, galwespen, bladwespen en houtwespen. Al deze groepen wespen hebben een zogenaamde "solitaire" leefwijze, wat inhoudt dat er geen ingewikkelde sociale structuur aanwezig is.

Sociale wespen kunnen soms steken

De wespen, die soms mensen kunnen steken, leven bij elkaar in één nest - ze worden "sociale" wespen genoemd. De nakomelingen van een bevruchte koningin leven gedurende één seizoen allemaal bij elkaar in één nest, waarbij er een duidelijk verschil is in taken tussen de koningin, de werksters, de jonge koninginnen en de jonge mannetjes.

Acht soorten plooivleugelige wespen, die we ook wel limonadewesp noemen

In ons land komen circa tien wespensoorten voor, die door entomologen worden ingedeeld in de subfamilie Vespinae. Een Nederlandse naam is er alleen voor de familie Vespidae, die wel plooivleugeligen wordt genoemd. Deze naam spreekt voor zich want wanneer deze wespen in rust verkeren, hebben ze hun vleugels in opgevouwen toestand boven op het achterlijf liggen.  De meest voorkomende soorten zijn:

  •     de gewone wesp - Paravespula vulgaris (Linné),
  •     de Duitse wesp - Paravespula germanica (Fabricius),
  •     de Saksische wesp - Dolichovespula saxonica (Fabricius).

Minder algemeen voorkomend zijn:

  •     de rode wesp - Vespula rufa (Linné),
  •     de middelste wesp - Dolichovespula media (Retzius),
  •     de Noorse wesp - Dolichovespula norvegicus (Fabricius),
  •     de boswesp  - Dolichovespula sylvestris (Scopoli).

Tot slot dient nog vermeld te worden: de hoornaar  - Vespa crabro Linné, een soort die volgens P. Benno (1967) nog wel eens op het platteland kon worden gevonden en in 1985 ook daadwerkelijk op een aantal plaatsen is gesignaleerd.

Bovengenoemde soorten, met uitzondering van de hoornaar, worden door P. Benno overigens papierwespen genoemd. De reden hiervan is dat deze wespensoorten hun raten en ook het omhulsel van het veelal ronde nest maken van grijze of bruingele papierachtige stof die ze maken uit fijngekauwde houtvezels of ook wel uit dood riet. Deze soorten worden ook wel met de verzamelnaam "limonadewesp" aangeduid vanwege de hinder die de wespen veroorzaken als ze op terrasjes en in bijvoorbeeld recreatieparken afkomen op zoete dranken.

Wespennesten in bomen, huizen of grond

Sommige soorten bouwen hun nest in bomen of in struikgewas. Voornamelijk de middelste wesp, Dolichovespula media (Retzius), doet dit maar het komt ook wel eens voor bij de Saksische wesp, Dolichovespula saxonica (Fabricius) en bij de Noorse wesp, Dolichovespula norvegica (Fabricius). De meest algemeen voorkomende wespensoorten, de gewone wesp, Paravespula vulgaris (Linné) en de Duitse wesp, Paravespula germanica (Fabricius), bouwen hun nest op beschutte plaatsen in spouwmuren, onder daken, in muurholten, in schuren of ook wel in de grond.

Wespen in de lente zijn koninginnen die als enigen de winter hebben overleefd

In het voorjaar beginnen koninginnen, die hebben overwinterd, met de nestbouw. Velen sneuvelen echter in deze periode en zo kan men kleine verlaten wespennesten aantreffen die niet meer dan enkele cellen bevatten. In de cellen van de raten legt de koningin haar eieren. De daaruit komende larven worden door haar verzorgd. Na de verpopping komen hieruit de werksters, die van de koningin uitwendig alleen verschillen door de geringere afmetingen. De werksters zijn vrouwtjes die onvruchtbaar zijn. Deze werksters kunnen wel steken, ze doen dat echter alleen wanneer ze zich bedreigd voelen.

Werkster-wespen steken alleen wanneer ze zich bedreigd voelen

Ongeveer een maand na de aanleg van het nest komen de eerste werksters uit de poppen. Deze nemen het werk van de verdere uitbouw van het nest en de verzorging van het broed van de koningin over, die nu het nest niet meer verlaat en eieren blijft leggen. In augustus of september worden er mannelijke wespen geboren en kort daarna nieuwe, doch nu vruchtbare wijfjes. Deze verlaten het nest om te paren. De mannelijke wespen sterven vrijwel direct na de paring, terwijl in de loop van het najaar alle inwoners (koningin + werksters) van het nest afsterven. Het oude nest wordt niet meer bewoond. De jonge bevruchte wijfjes zoeken een beschutte plaats op voor de overwintering om in het voorjaar een nieuwe kolonie te stichten. De tamelijk grote wespen die we in het vroege voorjaar zien zijn dus altijd de jonge koninginnen.

Wespen hebben behoefte aan suikers én eiwitten

Hun behoefte aan koolhydraten (suikers) dekken genoemde wespensoorten door de opname van nectar uit bloemen, honingdauw (suikerhoudende vloeibare afscheiding van bladluizen), vruchtvlees en sap van rijpe vruchten (peren, pruimen onder andere), maar ook met vloeibare zoete voedings- en genotmiddelen bestemd voor menselijke consumptie (limonade, stroop en dergelijke). De eiwitten, die de wespen nodig hebben voor de instandhouding van hun eigen lichaam, maar vooral voor de voedering van de larven, verschaffen zij zich door het vangen en consumeren van andere insecten. In de eerste plaats zijn allerlei vliegensoorten de prooidieren, maar daarnaast ook volwassen hooiwagens, cicaden en hun larven, evenals onbehaarde of weinig behaarde rupsen, larven van bladwespen, zaagwespen, honingbijen en spinnen.

Wespen zijn nuttige dieren

Om een idee te geven van het belang van wespen als onze bondgenoten bij de verdelging van insecten: de onderzoeker Schmitt nam waar, dat 300-400 werksters van de Duitse wesp in 6 uur +2500 vliegen van verschillende soorten, tezamen met 650 langpootmuggen en steekmuggen in hun nest brachten. In een ander geval werden in 104 van de Duitse wespen afgenomen prooien 81 kamervliegen, 5 vleesvliegen, 1 kleine kamervlieg, 1 stalvlieg en 16 andere insectensoorten geteld. Ook vlees van kadavers wordt wel genuttigd, mits vers en bereikbaar. Wespen zijn namelijk niet in staat de huid stuk te bijten. Uit het bovenstaande blijkt dat wespen een rol kunnen spelen in het opruimen van schadelijke of hinderlijke insecten. Zij zijn derhalve "nuttige" dieren, zodat ze niet dan in de uiterste noodzaak verdelgd dienen te worden.

Wespen bestrijden

Het komt nog altijd voor dat mensen die de leefwijze van wespen niet kennen, proberen de uitvliegopening(en) van het nest dicht te stoppen. De wespen gaan dan proberen om op andere plaatsen het nest te verlaten. Ze knagen daarbij dwars door een houten plank heen. Het gebeurt dan nogal eens dat de wespen binnen in een woning een uitweg zoeken en zo in grote aantallen in een woon- of slaapkamer terechtkomen. Schakel als u last heeft van een wespennest in of bij huis, een professionele ongediertebestrijder in en loop geen onnodige risico's.

Bron: Rat en muis 34(2)1986

Meer informatie over wespen en de bestrijding ervan

Overzicht ongedierte en ongediertebestrijding


© 2015 Kijk Op Ongedierte